ਅਕਰਮ ਸ਼ੇਖ਼ - ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ
Akram Sheikh - Punjabi Ghazals
੧. ਸਿਰ 'ਤੇ ਸੂਰਜ ਕਹਿਰ ਦਾ ਸੀ
ਸਿਰ 'ਤੇ ਸੂਰਜ ਕਹਿਰ ਦਾ ਸੀ ।
ਬੰਦ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸੀ ।
ਜਦ ਸਾਏ ਪੱਥਰ ਹੋਏ ਸਨ,
ਵੇਲਾ ਸਿਖ਼ਰ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਸੀ ।
ਅੱਖ ਦੇ ਮੰਜ਼ਰ ਪੀਲੇ ਸਨ,
ਰੰਗ ਹਵਾ ਵਿਚ ਗਹਿਰ ਦਾ ਸੀ ।
ਅੰਬਰਾਂ ਉੱਤੇ ਉਡਦਾ ਪੰਛੀ,
ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਨਾ ਠਹਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਉਮਰਾਂ ਤੀਕਰ ਨਾਲ ਰਿਹਾ,
ਵਾਕਿਫ਼ ਇਕ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਸੀ ।
੨. ਪਾਣੀ 'ਤੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਤਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ
ਪਾਣੀ 'ਤੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਤਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਅੱਖ ਦੇ ਮੰਜ਼ਰ ਜੀਂਦੇ ਮਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਲੱਖਾਂ ਚਿਹਰੇ ਸ਼ਕਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਅੰਦਰ,
ਬੇਸ਼ਕਲੀ ਦਾ ਮਾਤਮ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਹੁਣ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵੀ ਬੇਅਸਰ ਨੇ ਹੋ ਚੱਲੇ,
ਸਿਖ਼ਰ ਦੁਪਹਿਰੇ ਜੁੱਸੇ ਠਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਕਿਸ ਨੇ 'ਵਾ ਦੇ ਹੱਥੀਂ ਤੇਗ਼ ਫੜ੍ਹਾਈ ਏ,
ਪੰਛੀ ਪਿੰਜਰੇ ਵਿਚ ਵੀ ਡਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਕਿਹੜੇ ਖ਼ੌਫ਼ ਦੇ ਕਾਲੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਹੇਠਾਂ,
ਚੰਨ ਸਿਤਾਰੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
੩. ਸ਼ਹਿਰ ਸਰਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ
ਸ਼ਹਿਰ ਸਰਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
ਲੋਕ ਖ਼ੁਦਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
ਸੱਭ ਰਵਈਏ ਸੋਚਾਂ ਦੇ,
ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
ਜਗ-ਮਗ ਕਰਦੇ ਹੋਠਾਂ ਤੇ,
ਹਰਫ਼ ਦੁਅਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
ਸਾਰੇ ਬੰਧਨ ਅੱਖੀਆਂ ਦੇ,
ਟੁੱਟੀਆਂ ਬਾਵ੍ਹਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
ਸੁੰਞੀ ਰਾਹ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ,
ਬਲਦੀਆਂ ਛਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਨੇ ।
੪. ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਤਾਰਾ ਸੀ
ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਤਾਰਾ ਸੀ ।
ਜਿਹੜਾ ਸਫ਼ਰ ਸਹਾਰਾ ਸੀ ।
ਰਾਤੀਂ ਸੋਚ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ,
ਅੱਖ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਿਨਾਰਾ ਸੀ ।
ਸਿਰ 'ਤੇ ਗਿਰਝਾਂ ਉਡਦੀਆਂ ਸਨ,
ਅੱਖੀਂ ਖ਼ੌਫ਼ ਮੁਨਾਰਾ ਸੀ ।
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿਗਦਾ ਪੱਤਾ,
ਪੱਥਰ ਨਾਲੋਂ ਭਾਰਾ ਸੀ ।
ਕੰਧਾਂ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ,
ਹਰ ਇਕ ਹਰਫ਼ ਇਸ਼ਾਰਾ ਸੀ ।
ਖ਼ਾਬਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਜ਼ਰ ਦਾ,
ਹਰ ਇਕ ਰੰਗ ਉਧਾਰਾ ਸੀ ।
'ਵਾ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਵਿਚ 'ਅਕਰਮ',
ਕਿਸਦਾ ਰੂਪ ਨਜ਼ਾਰਾ ਸੀ ।