Akram Bajwa ਅਕਰਮ ਬਾਜਵਾ
ਨਾਂ: ਮੁਹੰਮਦ ਅਕਰਮ ਬਾਜਵਾ
ਕਲਮੀ ਨਾਂ: ਅਕਰਮ ਬਾਜਵਾ
ਜਨਮ ਸਥਾਨ: ਬੂਰੇਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ
ਵਿੱਦਿਆ: ਬੀ. ਏ.
ਛਪੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ: ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ 1999 (ਸ਼ਾਇਰੀ)
ਪਤਾ: ਗਲੀ ਨੰਬਰ 8 ਮਦੀਨਾ ਕਾਲੋਨੀ, ਮੁਲਤਾਨ ਰੋਡ, ਬੂਰੇਵਾਲਾ, ਪੰਜਾਬ ।
ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ (ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ 1999) : ਅਕਰਮ ਬਾਜਵਾ
Punjabi Ghazlan (Suraj Naal Shareeka 1999) : Akram Bajwa
੧. ਤੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੱਜਣਾ ਕਾਹਦੇ ਉਹਲੇ ਨੇ
ਤੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੱਜਣਾ ਕਾਹਦੇ ਉਹਲੇ ਨੇ ।
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਦਰਦ ਭੜੋਲੇ ਨੇ ।
ਨੇਰ੍ਹੇ ਘਰ ਵਿਚ ਕਿਹੜਾ ਦੀਵਾ ਬਾਲ ਗਿਆ,
ਕੀਹਨੇ ਆ ਕੇ ਚਾਨਣ ਬੂਹੇ ਖੋਲ੍ਹੇ ਨੇ ।
ਮੇਰਿਆਂ ਖ਼ਾਬਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਬੇਲਾ ਵਸਦਾ ਏ,
ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਵੱਜਦੇ ਅੱਜ ਵੀ ਢੋਲੇ ਨੇ ।
ਵੇਲੇ ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਔਕੜ ਦਿੱਤੀ ਏ,
ਮੇਰੇ ਪੈਰ ਨਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡੋਲੇ ਨੇ ।
ਅੱਜ ਵੀ ਗੋਰੀ ਤੋੜੇ ਕੱਚ ਦੀ ਚੂੜੀ ਨੂੰ,
ਬਾਰੀ ਦੇ ਵਿਚ ਰੱਖੇ ਰੀਝ-ਪਟੋਲੇ ਨੇ ।
ਅਚਣਚੇਤੇ ਉਹਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਆ ਗਈਆਂ,
ਹਸ ਕੇ ਮਿਲਣੀ ਕਰ ਲਈ 'ਅਕਰਮ' ਭੋਲੇ ਨੇ ।
੨. ਇਹ ਨੇਰ੍ਹੇ ਦਾ ਜਾਦੂ
ਇਹ ਨੇਰ੍ਹੇ ਦਾ ਜਾਦੂ ਇਕ ਦਿਨ ਟੁੱਟੇਗਾ ।
ਮੇਰੇ ਜੁੱਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸੂਰਜ ਫੁੱਟੇਗਾ ।
ਹੁਣ ਤੇ ਸਾਹ ਵੀ ਟਾਵਾਂ-ਟਾਵਾਂ ਆਉਂਦਾ ਏ,
ਰੂਹ ਦਾ ਪੰਛੀ ਪਿੰਜਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਛੁੱਟੇਗਾ ।
ਰਸਮਾਂ ਦੇ ਇਸ ਭਰਵੇਂ-ਭਰਵੇਂ ਮੇਲੇ ਚੋਂ,
ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਵਾਂ ਕਿਹੜਾ ਝੰਡੀ ਪੁੱਟੇਗਾ ।
ਚੜ੍ਹਿਆ ਫਿਰਦਾ ਏਂ ਤੂੰ ਤਖ਼ਤਾਂ-ਤਾਜਾਂ ਤੇ,
ਇਕ ਦਿਨ ਵੇਲਾ ਤੈਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਸੁੱਟੇਗਾ ।
ਗ਼ਮ ਦੀ ਜੰਝ ਚੜ੍ਹੀ ਏ ਬਾਜੇ-ਗਾਜੇ ਨਾਲ,
ਕਿਹੜਾ ਪਲਕਾਂ ਉੱਤੋਂ ਹੀਰੇ ਲੁੱਟੇਗਾ ।
ਮੈਂ ਜੀਹਨੂੰ ਪਰਵਾਜਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਅੰਤ ਦੀਆਂ,
ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮੈਨੂੰ ਅੰਬਰੋਂ ਸੁੱਟੇਗਾ ।
ਮੈਂ ਗਲਘੋਟੂ ਦਿੱਤੇ ਜਿਸਰਾਂ ਸੱਧਰਾਂ ਨੂੰ,
ਮੇਰੇ ਵਾਂਗੂੰ ਕਿਹੜਾ ਸਾਹਵਾਂ ਪੁੱਟੇਗਾ ।
ਰਾਹ ਇਕਲਾਪੇ ਦਾ ਮੈਂ 'ਅਕਰਮ' ਛੋਹਿਆ ਏ,
ਰਸਤਾ ਆਪੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹੁੱਟੇਗਾ ।
੩. ਝੱਲਾ ਰੇਤ 'ਚ ਰਾਹਵਾਂ ਲੱਭਦਾ
ਝੱਲਾ ਰੇਤ 'ਚ ਰਾਹਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਪਰਛਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਖ਼ਬਰੇ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਲੂਹਣੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ,
ਲਾਂਬੂ ਤੇਜ ਹਵਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਨੇਰ੍ਹੀ ਰਾਤ ਦਾ ਪਾਂਧੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਪੁੱਜਣ ਲਈ,
ਤਾਰਾ ਟਾਵਾਂ-ਟਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਸੁਣਿਐ ਉਹਦੇ ਸਾਹ ਵੀ ਪੱਥਰ ਹੋ ਗਏ ਨੇ,
ਜਿਹੜਾ ਚੰਨ ਤੇ ਥਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਧੁੱਪਾਂ ਨਾਵੇਂ ਲਾ ਕੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਜੀਵਨ ਨੂੰ,
ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲਈ ਛਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
ਜੀਹਦੇ ਕੋਲੋਂ ਰੋਗ ਮਿਲੇ ਸਨ ਉਮਰਾਂ ਦੇ,
ਉਸੇ ਕੋਲ ਦਵਾਵਾਂ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ ।
੪. ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਜ਼ਾਰੇ ਚਲਦੇ
ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਜ਼ਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਸਿਤਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਜਦ ਮੈਂ ਲਹਿਰਾਂ ਉੱਤੇ ਤੇਰਾ ਨਾਂ ਲਿੱਖਾਂ,
ਸੋਚਾਂ ਵਿਚ ਕਿਨਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਸਵੇਰ ਨਾ ਵਿੱਚ ਨਸੀਬਾਂ ਦੇ,
ਫਿਰ ਵੀ ਕਰਮਾਂ ਮਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਤੇਰਾ ਸਿੱਕਾ ਚਲਦਾ ਦਿਲ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ,
ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਖ਼ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਮੇਰੇ ਚਾਅ ਮਰ ਜਾਣੇ ਕਾਲੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਨੂੰ,
ਲੈ ਕੇ ਯਾਦ ਸਹਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
ਮੇਰਾ ਹਾਸਾ ਚੈਕ ਸੀ 'ਅਕਰਮ' ਜੀਵਨ ਦਾ,
ਲਹੂ ਦੇ ਵਿਚ ਸ਼ਰਾਰੇ ਚਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ ।
੫. ਚੰਨ ਜਿਹੇ ਜਦ ਲੋਕ ਦਿਲਬਰ
ਚੰਨ ਜਿਹੇ ਜਦ ਲੋਕ ਦਿਲਬਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਵਾਂਗ ਅੱਖਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਨਫ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਚ ਆਨ ਕੇ,
ਕੱਚ ਦੇ ਜਜ਼ਬੇ ਵੀ ਖੰਗਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਹਿਜਰ ਦੇ ਇਕ ਪਲ 'ਚ ਐਨਾ ਦਰਦ ਸੀ,
ਨੈਣ ਗੋਰੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਵਸਲ ਦੇ ਵੇਲੇ ਸੀ ਐਨੇ ਚਾਅ ਚੜ੍ਹੇ,
ਸਾਹ ਮੇਰੇ ਸੀਨੇ 'ਚ ਝਾਂਜਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਸੋਚ ਦੀ ਖੇਤੀ ਬੜੀ ਜ਼ਰਖ਼ੇਜ਼ ਸੀ,
ਉਹਦੇ ਸਾਹਵੇਂ ਹਰਫ਼ ਬੰਜਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਮੌਸਮਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਜ਼ਰਦੀ ਦੇਖਕੇ,
ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਗੀਤ ਪੱਥਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਰੁੱਖ ਤੂੰ ਲਾਏ ਗ਼ਮਾਂ ਦੇ ਸੀ ਕਦੀ,
ਅੱਜ ਉਹ ਮੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਏ ।
ਚਾਨਣੀ ਦਾ ਰੂਪ 'ਅਕਰਮ' ਧਾਰ ਕੇ,
ਆਸ ਦੇ ਸੁਫ਼ਨੇ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਗਏ ।
੬. ਪੱਥਰ ਵਰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚ
ਪੱਥਰ ਵਰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਕੀ ਮੁਸਕਾਵੇ ।
ਕੱਚ ਦੀ ਗੁੱਡੀ ਕਿਰਚੀ-ਕਿਰਚੀ ਹੁੰਦੀ ਜਾਵੇ ।
ਉਹਦੇ ਹਾਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤੇ ਰੰਗ ਗੁਆਚੇ,
ਕਿਹੜਾ ਅੰਬਰ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਪੀਂਘ ਹਿਲਾਵੇ ।
ਉਹਦੀਆਂ ਜ਼ੁਲਫ਼ਾਂ ਦੇ ਸੰਗ ਖਹਿ ਕੇ ਝੱਲੀ ਹੋਈ,
ਮਸਤ ਹਵਾ ਵੀ ਰਾਹਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਗਿੱਧਾ ਪਾਵੇ ।
ਅੱਲੜ ਗੋਰੀ ਇਕਲਾਪੇ ਵਿਚ ਚੋਰੀ ਚੋਰੀ ਸ਼ੀਸ਼ੇ
ਸਾਹਵੇਂ ਵੇਖ ਕੇ ਆਪਣਾ ਮੁੱਖ ਸ਼ਰਮਾਵੇ ।
ਵੇਲੇ ਨੇ ਕਿਸ ਨ੍ਹੇਰੇ ਖੂਹ ਵਿਚ ਤਾੜਿਆ ਮੈਨੂੰ,
ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗ ਭੁੱਲ ਗਏ ਨੇ ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਸਾਵੇ ।
ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਿੰਜਰੇ ਵੀ ਪੰਛੀ ਖ਼ੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ,
ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਕੋਹਕਾਫ਼ਾਂ ਚੋਂ ਚੁੱਕ ਲਿਆਵੇ ।
ਇੰਜ ਤੇ ਬੱਦਲ ਬੜਾ ਵਰਾਊ ਲੱਗਦੈ 'ਅਕਰਮ',
ਦਿਲ ਦੀ ਬੰਜਰ ਧਰਤੀ ਪਰ ਨਾ ਕਣੀਆਂ ਪਾਵੇ ।
੭. ਯਾਦ ਬਨੇਰੇ ਬਾਲ ਕੇ ਰੱਖੇ
ਯਾਦ ਬਨੇਰੇ ਬਾਲ ਕੇ ਰੱਖੇ, ਜੋ ਚਾਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
ਵਿੱਚ ਉਡੀਕਾਂ ਬੁਝ ਨਾ ਜਾਵਣ, ਇਹ ਸਾਹਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
ਘੋਰ ਹਨ੍ਹੇਰੇ ਝੱਖੜਾਂ ਵਿਚ ਵੀ, ਰਤਾ ਨਾ ਡੋਲਣ ਦਿੱਤੇ,
ਹਿਜਰ ਤੇਰੇ ਵਿਚ ਸਾਂਭ ਕੇ ਰੱਖੇ, ਮੈਂ ਰਾਹਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
ਵਿਚ ਪਰਦੇਸਾਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਤੇ ਇਹੋ ਨੇ ਸ਼ਰਮਾਇਆ,
ਨਫ਼ਰਤ ਨਾਲ ਨਾ ਨਿੰਮੇ ਹੋਣੇ, ਇਹ ਹਾਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
ਸਫ਼ਰਾਂ ਤੇ ਜਦ ਪੁੱਤਰ ਤੋਰਨ, ਦੇਕੇ ਨਿੱਘ ਦੁਆਵਾਂ,
ਰਾਹਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਚਾਨਣ ਕਰਦੇ, ਹੱਥ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
ਦੂਰ ਦੇ ਪਾਂਧੀ, ਭੁੱਲ ਨਾ ਜਾਵਣ 'ਅਕਰਮ' ਨੇਂਹ ਦੀ ਕਿੱਲੀ,
ਤਾਰਿਆਂ ਥੀਂ ਪਏ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ, ਸਹਿਰਾਵਾਂ ਦੇ ਦੀਵੇ ।
੮. ਭਾਵੇਂ ਮੇਰਾ ਲੂਹੀ ਜਾਵੇ
ਭਾਵੇਂ ਮੇਰਾ ਲੂਹੀ ਜਾਵੇ, ਮਾਜ਼ੀ ਹਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਮੇਰਾ ਹਰ ਇਕ ਦੌਰ 'ਚ ਰਹਿਣਾ, ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਮੈਂ ਨੇਰ੍ਹੇ ਦੀ ਜੂਹ ਵਿਚ ਜਦ ਵੀ, ਲਹੂ ਦੇ ਦੀਵੇ ਬਾਲੇ,
ਮੇਰੇ ਸਾਹਵੇਂ ਆਨ ਖਲੋਤਾ, ਪਾਲੋ-ਪਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਇਕ ਤੇ ਵੇਲੇ ਦੇ ਜਾਲੇ ਨੇ, ਕੈਦੀ ਕੀਤਾ ਮੈਨੂੰ,
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਬੁਣਦਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਨਫ਼ਰਤ-ਜਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਮੈਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਪੰਧ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਜਦ ਮੰਜ਼ਿਲ ਤੇ ਪੁੱਜਾ,
ਆਚਨ-ਚੇਤੀ ਚੱਲਿਆ ਰਲ ਕੇ, ਵੱਖਰੀ ਚਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਓੜਕ ਇਕ ਦਿਨ ਮੁੱਕ ਜਾਣਾ ਏ, ਇਹ ਜਬਰਾਂ ਦਾ ਮੌਸਮ,
ਸਦਾ ਨਈਂ ਏਥੇ ਪਾਉਂਦਾ ਰਹਿਣਾ, ਇੰਜ ਧਮਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
ਭਾਵੇਂ 'ਅਕਰਮ' ਬਾਗ਼ੀ ਰੁੱਤ ਨੇ ਲੱਖ ਉਬਾਲੇ ਖਾਧੇ,
ਫਿਰ ਵੀ ਨਾਲ ਸਿਆਣਪ ਮੈਨੇ ਦਿੱਤਾ ਟਾਲ ਸ਼ਰੀਕਾ ।
੯. ਜੇ ਨਾ ਵੇਲਾ ਸਰੋਂ ਜਮਾਉਂਦਾ
ਜੇ ਨਾ ਵੇਲਾ ਸਰੋਂ ਜਮਾਉਂਦਾ, ਗੋਰੀਆਂ ਤਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਰੰਗ ਨਾ ਆਉਂਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਕਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
ਦਿਲ ਦੇ ਅੱਲੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਤੇ ਅੰਗੂਰ ਅਜੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ,
ਮੈਂ ਯਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿੰਨੀਆਂ ਠੰਢੀਆਂ, ਮਲ੍ਹਮਾਂ ਮਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਉਦਾਸੀ ਕੱਤੀ, ਕੱਤ-ਕੱਤ ਵਿੰਨੀਆਂ ਪੋਰਾਂ,
ਚਾਵਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਤੰਦ ਚੜ੍ਹੀ ਨਾ, ਸੱਧਰ ਨਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
ਚਾਰ-ਚੁਫ਼ੇਰੇ ਫੁੱਲ ਜਏ ਖਿੜ ਪਏ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂਆ ਮੁਸ਼ਕਾਈਆਂ,
ਜਦ ਗੋਰੀ ਨੇ ਪੋਰਾਂ ਧਰੀਆਂ, ਸਾਵੀਆਂ ਫਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
ਹੁਣ ਤੇ ਮੇਰੀ ਗ਼ੁਰਬਤ 'ਅਕਰਮ' ਚੱਸ ਦਿੰਦੀ ਏ ਮੈਨੂੰ,
ਸੁਣਿਐਂ ਇਹ ਵੇਲਾ ਵੀ ਆਇਐ, ਕੁਤਬਾਂ, ਵਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ।
੧੦. ਸਿਰ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਧੁੱਪ ਦੀ ਖਾਰੀ
ਸਿਰ ਤੇ ਭਾਵੇਂ ਧੁੱਪ ਦੀ ਖਾਰੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਜੁੱਸਾ ਠਰਿਆ-ਠਰਿਆ ।
ਬੁੱਲਾਂ ਉੱਤੇ ਹਾਸੇ ਨੇ ਪਰ, ਅੰਦਰੋਂ ਬੰਦਾ ਡਰਿਆ-ਡਰਿਆ ।
ਦੱਗ਼-ਦੱਗ਼ ਕਰਦੇ ਮੁੱਖੜੇ ਦੇਖਾਂ, ਰਚਨਾ ਵੀ ਨਾ ਸਾਂਭੀ ਜਾਵੇ,
ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਫਿਕਰੀਂ ਡੁੱਬਾ, ਭਾਵੇਂ ਮੇਲਾ ਭਰਿਆ-ਭਰਿਆ ।
ਚੰਨ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਉਸ ਜੁੱਸੇ ਤੇ, ਕੀ ਪਈਆਂ ਸਨ ਫੁੱਲ ਖਿੜੇ ਸਨ,
ਜੀਵੇਂ ਰਸਤਾ ਜਿੱਧਰ ਦੇਖਾਂ, ਮਹਿਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ-ਭਰਿਆ ।
ਉਹਦੀਆਂ ਨਫ਼ਰਤ-ਨਜ਼ਰਾਂ ਅੰਦਰ, ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਸੇਕਾ ਤੱਕ ਕੇ,
ਮੈਂ ਤੇ ਕੀ ਪਰਛਾਵਾਂ ਵੀ ਸੀ, ਬਰਫ਼ਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਖਰਿਆ-ਖਰਿਆ ।
ਜੰਗਲ, ਬੇਲਾ, ਅੰਬਰ, ਧਰਤੀ, ਮੈਂ ਹਰਫ਼ਾਂ ਵਿਚ ਕੀਲ਼ੇ 'ਅਕਰਮ',
ਸੋਚ-ਸਮੁੰਦਰ ਵੀ ਹੁਣ ਜਾਪੇ, ਪਲਕਾਂ ਉੱਤੇ ਧਰਿਆ-ਧਰਿਆ ।
ਕੁਝ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ : ਅਕਰਮ ਬਾਜਵਾ
੧. ਜਦ ਵੀ ਯਾਦ ਸਮੁੰਦਰ ਜਾਗੇ
ਜਦ ਵੀ ਯਾਦ ਸਮੁੰਦਰ ਜਾਗੇ ।
ਸਾਹ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਦਿਲਬਰ ਜਾਗੇ ।
ਕੌਂਣ ਖ਼ਿਆਲ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਹੱਸਿਆ,
ਬੰਦ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਮੰਜ਼ਰ ਜਾਗੇ ।
ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਦੇ ਕੀ ਲਿਸ਼ਕੇ,
ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੱਥਰ ਜਾਗੇ ।
'ਕੱਲੀ ਗੋਰੀ, ਨਦੀ ਕਿਨਾਰਾ,
ਨਾਜ਼ਕ ਪੋਰਾਂ, ਕੰਕਰ ਜਾਗੇ ।
ਸੁਫ਼ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਕਿਰਨਾਂ ਅੰਦਰ,
ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ ਵਰਗਾ ਪੈਕਰ ਜਾਗੇ ।
ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਸੀ ਰੇਸ਼ਮ ਵਰਗਾ,
ਪਰ ਲਹਿਜੇ ਵਿਚ ਨਸ਼ਤਰ ਜਾਗੇ ।
ਅਜ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਹੱਥੀਂ 'ਅਕਰਮ',
ਜ਼ਹਿਰ 'ਚ ਭਿੱਜਾ ਖ਼ੰਜਰ ਜਾਗੇ ।
੨. ਅੱਖ ਗੁਲਫ਼ਾਮ ਹਕੀਕਤ ਵੇਖੀ ਇਕ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ
ਅੱਖ ਗੁਲਫ਼ਾਮ ਹਕੀਕਤ ਵੇਖੀ ਇਕ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ ਬੰਦ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
ਮੈਂ ਤੇ ਉਹਦੇ ਰੀਝ ਪਟੋਲੇ ਮੈਲੇ ਹੋਣ ਨਾ ਦਿੱਤੇ,
ਖ਼ਬਰੇ ਕਿਸਦਾ ਹੱਥ ਏ ਉਸਦੇ ਰੋਸੇ ਤਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
ਜਿਹੜੇ ਅੰਤਮ ਧਾਹਾਂ ਤੀਕਰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੇ ਰਏ ਨੇ,
ਅੱਜ ਉਹ ਦੇਖੋ ਟੁਰਦੇ ਆਉਂਦੇ ਯਾਰ ਜਨਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
ਉਹਨੂੰ ਕੋਈ ਖ਼ੁਸ਼ ਫਹਿਮੀ ਏ ਖ਼ਬਰੇ ਅਪਣੇ ਬਾਰੇ,
ਅਸਲੀ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਲਿਐ ਪਰ ਮੈਂ ਤੇ ਗ਼ਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
ਰਾਤੀਂ ਖ਼ਾਬ 'ਚ ਤੱਕਿਆ 'ਅਕਰਮ' ਮੈਂ ਅਣਹੋਣਾ ਮੰਜ਼ਰ,
ਸਾਰੀ ਖ਼ਲਕਤ ਦੌੜ ਰਹੀ ਸੀ ਇਕ ਆਵਾਜ਼ੇ ਪਿੱਛੇ ।
੩. ਤਕਿਆ ਜੋ ਮੈਂਨੂੰ ਓਸਨੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਹਾਲ ਵਿਚ
ਤਕਿਆ ਜੋ ਮੈਂਨੂੰ ਓਸਨੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਹਾਲ ਵਿਚ ।
ਦੂਣਾ ਸਰੂਪ ਆ ਗਿਆ ਉਸਦੇ ਜਮਾਲ ਵਿਚ ।
ਮੇਰੇ ਲਬਾਂ 'ਤੇ ਵੇਖਕੇ ਤੇ ਮੋਹਰ ਚੁੱਪ ਦੀ,
ਕਿੰਨੇ ਸਵਾਲ ਜਾਗ ਪਏ ਉਹਦੇ ਸਵਾਲ ਵਿਚ ।
ਸ੍ਹਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਤਾਂ ਰੋਕ ਕੇ ਗੁੰਮ ਸੁਮ ਖਲੋ ਗਿਆ,
ਸੁੱਤਾ ਜਾਂ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਖ਼ਾਬਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿਚ ।
ਦੂਰੋਂ ਲਕਾਉਂਦਾ ਰੂਪ ਸੀ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਵੇਖਕੇ,
ਕੀਕੂੰ ਉਹ ਸ਼ੋਖ਼ ਹੋ ਗਿਐ ਚਾਵਾਂ ਦੇ ਸਾਲ ਵਿਚ ।
ਹੁੰਦੀ ਦੁਆ ਦੇ ਹਰਫ਼ ਵਿਚ ਤਾਸੀਰ ਜੇ ਕਦੀ,
ਮਿਲਦਾ ਨਾ ਤੈਨੂੰ ਆਣਕੇ ਮੌਸਮ ਵਸਾਲ ਵਿਚ ।
'ਅਕਰਮ' ਕਦੀ ਤੇ ਸੋਚ ਦੇ ਘੇਰੇ 'ਚ ਆਏਗਾ,
ਲੰਘਦਾ ਏ ਜਿਹੜਾ ਕੋਲ ਦੀ ਹਰਨਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਵਿਚ ।